Dlaczego jelita są sercem organizmu? Czym jest mikroflora jelitowa i jak wpływa na wystąpienie i przebieg wielu chorób?

Czy znasz swoje jelita? Czy wiesz jak wpływają na Twoje zdrowie? Miewasz dolegliwości żołądkowo-jelitowe i nie wiesz jak sobie z tym poradzić? Twoja skóra i włosy wołają o pomstę do nieba, a Ty nie wiesz jak im pomóc? Miewasz częste infekcje pomimo łykania przeróżnych tabletek na odporność? Zapraszam do poniższej lektury, z której dowiesz się dlaczego warto zadbać o swoje jelita i dlaczego mogą być podstawowym źródłem Twoich problemów zdrowotnych! Tym artykułem chciałabym przedstawić Ci jak ważna jest rola naszych jelit!

Jelita sercem organizmu

Dlaczego jelita nazywane są sercem organizmu lub drugim mózgiem? Nie bez przyczyny. Otóż jelita nie odpowiadają tylko i wyłącznie za trawienie, wchłanianie czy usuwanie resztek. W ich wnętrzu dzieje się o wiele więcej, co koreluje z wieloma procesami w naszym organizmie, a to przekłada się na nasze zdrowie!

Wyobraź sobie, że Twoje jelita to tak naprawdę dom dla wielu małych żyjątek, które pomagają Ci utrzymać zdrowie, walczą zaciekle z nieproszonymi gośćmi, próbują utrzymać równowagę i szczelną barierę jelitową jak i produkują wiele cennych dla Ciebie składników. Dodatkowo Twoje jelita są ściśle połączone nerwowo z mózgiem, tarczycą, skórą jak i z układem hormonalnym czy biorą czynny udział w stanie zapalnym. Już rozumiesz dlaczego nazywane są sercem organizmu?

 

Jelita a potężny arsenał immunologiczny

Jelita są ściśle powiązane z odpornością i jeśli miewasz częste infekcje, przyczyny trzeba szukać właśnie tam! W jelitach znajduje się największa tkanka limfatyczna, zwana GALT, która skupia w sobie większość komórek odpornościowych. Odpowiadają one, nie tylko za ochronę przed nieproszonymi gośćmi z zewnątrz, które zjadamy, ale również za pierwszą linię obrony przed czynnikami, które negatywnie mogą wpływać na cały nasz organizm. Dlatego właśnie, aby mówić o kształtowaniu i wsparciu odporności nie wystarczy tylko łykać suplementację – trzeba zadbać o zdrowe odżywianie, aktywność fizyczną, odpowiednią higienę snu czy zadbać o redukcję stresu. W każdym aspekcie naszego zdrowia trzeba mówić i podkreślać o złożoności naszego organizmu, gdzie wszystko jest ze sobą powiązane. Jak zatem zadbać o dobrą odporność? Dbając o bakterie jelitowe, zasiedlające Twoje jelita, pamiętając, że to jest długotrwały proces, który zaczyna się już w okresie płodowym. I tym sposobem przechodzimy do odpowiedzi na pytanie: czym jest mikroflora jelitowa?

Mikroflora jelitowa a zdrowie czy rozwój chorób

O ile Tobie może nie sprawiać różnicy, co zjadasz, o tyle Twoim bakteriom, zasiedlającym jelita, ta różnica ma znaczenie. Nie bez przyczyny mówi się: Jestem tym, co jesz – i jest w tym dużo prawdy!

I tym właśnie jest mikroflora jelitowa, inaczej też zwana mikrobiomem. To są bakterie rezydujące w naszych jelitach i dbające przede wszystkim o homeostazę organizmu. Te mikroorganizmy tworzą bardzo skomplikowany ekosystem, który do dzisiaj nie jest w pełni zbadany i zostaje zagadką dla wielu naukowców. Ciało dorosłego człowieka zawiera ok. 2 kg bakterii jelitowych! Mikroflora posiada 100 razy więcej genów niż ludzki genom! Można powiedzieć, że mikroflora jelitowa to takie małe państwo w państwie, która rządzi się pewnymi prawami – a ich nie da się przeskoczyć! 

Tak jak wspomniałam, mikroflora kształtuje się już od momentu porodu, gdzie to właśnie sposób porodu decyduje o składzie zasiedlających się bakterii w jelitach niemowlęcia. Dlatego tak ważny jest nie tylko rodzaj porodu, ale też kondycja mikroflory matki i to nie tylko tej jelitowej, ale również bakterii zasiedlających drogi rodne. Jest wiele dowodów naukowych, pokazujących jak odżywianie matki, rodzaj porodu oraz pierwsze lata życia dziecka wpływa na rozwój jego układu odpornościowego, w tym bakterii jelitowych, co wpływa na rozwój różnych zaburzeń, chorób, alergii w przyszłości dziecka (ale to jest temat na osobny artykuł 😉 ).

Jak już wspomniałam, mikroflora jelitowa odpowiada za: fermentację niestrawionych resztek pokarmowych, syntezę witaminy K, wchłanianie elektrolitów, żelaza, wapnia i magnezu, reguluje poziom cukru we krwi, kształtuje odpowiedź immunologiczną jak i utrzymuje integralność bariery jelitowej, która chroni nas przed patogenami i toksycznymi czynnikami dla organizmu.

Bardzo ważne jest tutaj również wspomnieć o równowadze w mikroflorze jelitowej, która tak naprawdę decyduje o naszym zdrowiu czy rozwoju chorób. Otóż mikroflora jelitowa nie składa się tylko i wyłącznie z dobroczynnych bakterii, ale też i tych patogennych. W stanie całkowitego zdrowia organizmu równowaga ta jest zachowana – przeważają bakterie przyjazne, które m.in. zmniejszają produkcję gazów, tworzą krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe, maja działanie przeciwnowotworowe i przeciwzapalne. W przypadku gdy dochodzi do zmniejszenia różnorodności gatunkowej (na korzyść tych złych) bakterii dochodzi również do zaburzenia funkcjonowania mikroflory – a pamiętasz za ile rzeczy odpowiedzialne są bakterie jelitowe? Więc jeśli dojdzie do zaburzeń funkcji mikroflory to również dojdzie do zaburzeń na skalę całego organizmu! 

Konsekwencją zaburzeń równowagi mikroflory są przeróżne objawy ze strony nie tylko przewodu pokarmowego! Najczęstszymi objawami są: wzdęcia, gazy, odbijanie się i przelewanie, nudności, zgaga, biegunka/zaparcia czy ból brzucha. Do objawów alarmujących, których zdecydowanie nie można bagatelizować i trzeba natychmiast zgłosić się z tym do lekarza, należą: brak apetytu, smolisty stolec, wymioty czy mocny, często powtarzający się ból brzucha.

Wspominałam wcześniej w tym wpisie, że jelita powiązane są z tarczycą, mózgiem, skórą czy układem hormonalnym, głównie u kobiet. Dlatego też, konsekwencją zaburzeń mikroflory będą też zaburzenia na osi funkcjonowania jelito-mózg, jelito-tarczyca, jelito-skóra czy jelito-hormony. 

Dysbiozę, czyli zaburzenie równowagi bakterii jelitowych, dokumentuje się w: chorobach autoimmunologicznych, alergiach, chorobach zapalnych jelit, zespole jelita drażliwego, rak jelita grubego, otyłości, insulinooporności, endometriozie, cukrzycy typu 2 czy w zespole metabolicznym, ale też najnowsze badania pokazują, że taka dysbioza występuje też w chorobach psychicznych, układu nerwowego (jak autyzm czy stwardnienie rozsiane), depresji  czy w przypadku problemów kobiecych. 

Czynniki wpływające na mikroflorę jelitową

NEGATYWNE

  • stres
  • stan zapalny
  • nieodpowiednia higiena snu
  • antybiotyki
  • siedzący tryb życia
  • dieta bogato tłuszczowa  (głównie tłuszcz nasycony) i bogato węglowodanowa (głównie cukier prosty)
  • wysokoprzetworzona żywność
  • nadmierne spożycie dodatków do żywności, konserwantów
  • nadmiar soli, fast foodów w diecie
  • alkohol, palenie tytoniu

POZYTYWNE

  • relaks, odpoczynek
  • wyrównanie współistniejących chorób
  • odpowiednia podaż błonnika i produktów probiotycznych (kefir, jogurt, maślanka, kiszonki)
  • zwiększenie aktywności fizycznej
  • odpowiednia higiena snu
  • zdrowe tłuszcze (oleje, oliwa, orzechy, ryby, awokado, siemię lniane)
  • stosowanie zasad diety śródziemnomorskiej
  • rozważenie suplementacji probiotykiem (po uprzedniej konsultacji z lekarzem czy dietetykiem) – nigdy na własną rękę!

PODSUMOWANIE

Jelita zasługują na miano serca organizmu czy drugiego  mózgu. A bardziej bakterie jelitowe, tam znajdujące się. Te drobne organizmy, każdego dnia, ciężko harują, żebyśmy mogli zachować homeostazę, czyli zdrowie. Dodatkowo te mikroorganizmy odpowiadają za odporność, wchłanianie elektrolitów oraz ważnych dla życia pierwiastków, fermentowanie niestrawionych resztek, produkcje cennych dla nas składników czy witamin, są ściśle powiązane z układem nerwowym, regulują poziom glukozy we krwi, pracę tarczycy, hormony płciowe (głównie kobiece) jak i wpływają na kondycję skóry. Dlatego też wszelkie zaburzenia wśród bakterii jelitowych mogą doprowadzić do zaburzeń wielu procesów w organizmie, co ciągnie za sobą konsekwencje w zaburzeniu homeostazy, czyli zaburzeń zdrowia. A na skład jak i zróżnicowanie bakterii jelitowych ma wpływ przede wszystkim nasz styl życia i odżywianie!

Jeśli zmagasz się z dolegliwościami żołądkowo-jelitowymi, nie wiesz jak sobie z nimi poradzić, zapraszam do współpracy 🙂 Dietoterapia w takich chorobach/dolegliwościach nie raz wymaga etapów i jest po prostu złożona – warto wtedy zgłosić się do specjalisty!Kliknij w przycisk poniżej, aby przejść do oferty!

Źródło:

  1. Radwan P., Skrzydło-Radomańska B. Rola mikroflory jelitowej w zdrowiu i chorobie. Gastroenterologia Praktyczna 2013.

Marzena Kawka

Dietetyk kliniczny ze zdrowym podejściem do odżywiania. Przekazują żelazną zasadę w zdrowym odżywianiu: nie ma zakazów i nakazów a świadome decyzje na co  dzień. Pomagam zdrowo się odżywiać, budować zdrowe relacje z jedzeniem jak i odzyskać zdrowie oraz  dobre samopoczucie. Podkreślam jak ważne jest polubić się z jedzeniem, a emocje i wyrzuty sumienia odstawić na bok.

3 thoughts on “Dlaczego jelita są sercem organizmu? Czym jest mikroflora jelitowa i jak wpływa na wystąpienie i przebieg wielu chorób?”

  1. Pingback: Wzdęcia i gazy – jak sobie z nimi poradzić? – Dietetyk kliniczny mgr Marzena Kawka – Dietoterapia: Dietetyczna Kawka

  2. Pingback: Probiotyki – wszystko, co musisz o nich wiedzieć! – Dietetyk kliniczny mgr Marzena Kawka – Dietoterapia: Dietetyczna Kawka

  3. Pingback: Choroby zapalne jelit – diagnostyka, objawy, dieta – Dietetyk kliniczny mgr Marzena Kawka – Dietoterapia: Dietetyczna Kawka

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

0
    0
    Twój koszyk
    Twój koszyk jest pusty :(Powróć do sklepu